Witraż
Kompozycja z barwnych szkieł, oddziaływująca kolorem, rysunkiem połączeń, wytwarzająca w pomieszczeniu swoistą atmosferę.
Profile łączące szkła stanowią część składową konturu rysunku.
Wariantowo szkła mogą być malowane tlenkami metali (malowanie światłem) lub emaliami. Malowanie nadaje witrażowi "trójwymiarowości", powoduje "wybicie" pewnych partii na pierwszy plan, a "cofnięcie" innych, podkreśla charakterystyczne elementy (głowę, oczy, ręce, fałdowanie szat, cieniowanie figur itp). Po malowaniu szkło jest poddawane wypaleniu - farba łączy się na trwałe ze szkłem.
Witraż klasyczny - szkła są łączone wyłącznie ołowianymi profilami.
Witraż typu Tiffany - szkła są łączone folią miedzianą pokrytą cyną.
Witraż niemalowany - kompozycja jest uzyskiwana wyłącznie w oparciu o szkła barwione w hucie, nie stosuje się dodatkowego malowania i wypalania w piecu.
Ciężar 1 mkw witrażu zależny jest od gęstości podziałów szkła . Dla typowego projektu, ciężar ten wyniesie 8 -10 kg.
Wykończenie brzegów. Kwatery witrażowe na krawędziach są otoczone listwą ołowianą lub stalowym ceownikiem. W przypadku listwy ołowianej grubość pola wynosi 7 mm. W przypadku ceownika stalowego grubość pola wynosi 5 mm.
Wielkość. Wielkość poszczególnych kwater nie powinna być większa niż 40 x 80 cm. Jeśli jest potrzeba stosowania większych płaszczyzn muszą być one dodatkowo wzmacniane. Samo szkło połączone metalowymi spoinami nie zapewnia wystarczającej sztywnośc - pola z biegiem czasu, pod własnym ciężarem, wybrzuszają się. Maksymalne stosowane przez nas kwatery witrażowe mają wysokość 1,5 metra i szerokość 1 metra, robiliśmy też rozety o średnicy 1,5 metra. Jeśli są potrzebne jeszcze większe przestrzenie należy pomyśleć o dodatkowych szprosach.
Wzmacnianie. Kwartery witrażowe w monumentalnych kompozycjach usztywnia się przy pomocy prętów stalowych mocowanych do ram i do kwatery. Do kwatery wiatrówkę mocuje się przy pomocy "heftów" - drucików lutowanych do linii ołowiu. Wiatrówki są umieszczane w miejscach przewidzianych już na etapie projektowania witrażu - tak więc nie zaburzają one kompozycji. Dodatkowo w połączeniu z wiatrówkami kituje się całą powierzchnię witrażu - kit wnika między ołów i szkło i twardniejąc usztywnia całość.
Kameralne witraże wzmacnia się poprzez lutowanie, do linii podziałowych ołowiu, stalowych płaskowników, dodatkowo stosuje się specjalny ołów ze stalowym rdzeniem).
W przypadku płaszczyzn poziomych (sufity witrażowe) pola są podwieszane do konstrukcji budowanej nad stropem.
Sandwicz - nie! Nie zalecamy wzmacniania pól poprzez umieszczanie ich pomiędzy taflami przeźroczystego szkła. Rozwiązanie to "zabija" znajdujący się w środku witraż - powstają szkodliwe odbicia i refleksy.
Projekt witrażu powstaje w oparciu o wstępną ideę - pomysł, projekt malarski w skali 1:10, symulację komputerową. Realizacja następuje na podstawie projektu podziału linii ołowiu w skali 1:1 i przeglądu próbek szkieł.
(powrót do opisu technik i produktów)
(do galerii witraży)